Ung thư tuyến tiền liệt và quá trình điều trị có thể ảnh hưởng đến khả năng cương cứng, ham muốn, xuất tinh và cực khoái. Sự đồng hành của hai vợ chồng cùng tư vấn y tế phù hợp có thể giúp người bệnh thích nghi và duy trì sự gắn kết.
Ung thư tuyến tiền liệt là một trong những bệnh ung thư phổ biến ở nam giới, đặc biệt sau tuổi 50. Theo Bệnh viện K Trung ương, ung thư tiền liệt tuyến là một trong những bệnh ung thư thường gặp, hiện đứng thứ 2 về tỷ lệ mắc và thứ 5 về tỷ lệ tử vong trong các bệnh ung thư ở nam giới.
Ung thư tuyến tiền liệt có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe tình dục, dẫn đến những thay đổi như rối loạn cương dương, giảm ham muốn tình dục, các vấn đề về xuất tinh và cực khoái. Tuy nhiên, các cặp đôi có thể thích nghi bằng cách tăng cường giao tiếp, chủ động trao đổi với bác sĩ và khám phá những hình thức thân mật mới.
1. Ung thư tuyến tiền liệt ảnh hưởng đến chức năng tình dục như thế nào?
Ung thư tuyến tiền liệt không chỉ ảnh hưởng đến thể chất mà còn có thể làm thay đổi bản sắc, sự tự tin và sự thân mật trong các mối quan hệ. Mức độ ảnh hưởng khác nhau tùy thuộc vào tuổi tác, chức năng tình dục trước khi điều trị, giai đoạn ung thư và phương pháp điều trị.
Rối loạn cương dương
Rối loạn cương dương là tác dụng phụ về tình dục thường gặp ở người bệnh ung thư tuyến tiền liệt. Các phương pháp điều trị như phẫu thuật, xạ trị hoặc liệu pháp hormone có thể gây rối loạn cương dương hoặc khiến tình trạng này trở nên nghiêm trọng hơn.
Các vấn đề về xuất tinh và cực khoái
Quá trình điều trị có thể làm tổn thương tuyến tiền liệt cùng các cơ và dây thần kinh lân cận, dẫn đến một số thay đổi về xuất tinh và cực khoái.
Sau phẫu thuật, người bệnh có thể gặp tình trạng xuất tinh khô do giảm hoặc mất tinh dịch. Liệu pháp hormone có thể làm giảm độ nhạy cảm của dương vật, khiến người bệnh khó đạt khoái cảm. Trong khi đó, các vết sẹo xơ ở cơ sàn chậu sau xạ trị có thể gây đau rát khi đạt cực khoái.
Giảm ham muốn tình dục
Ung thư tuyến tiền liệt có thể ảnh hưởng đến cảm xúc và sức khỏe tổng thể, từ đó làm phức tạp các mối quan hệ và ảnh hưởng đến ham muốn tình dục. Những thay đổi này cũng có thể làm trầm trọng thêm tình trạng rối loạn cương dương.
Liệu pháp giảm androgen (ADT) thường được sử dụng ở giai đoạn muộn, giúp làm chậm hoặc thu nhỏ khối u bằng cách giảm nồng độ testosterone. Tuy nhiên, bên cạnh ảnh hưởng đến khả năng cương cứng và khoái cảm, phương pháp này còn có thể làm giảm ham muốn tình dục, gây mệt mỏi, thay đổi tâm trạng, khiến cơ thể dễ tăng cân, teo cơ và gia tăng cảm giác căng thẳng về tâm lý.
2. 4 bước giúp vợ chồng tìm lại sự gắn kết và hòa hợp
Khi đời sống tình dục bị ảnh hưởng do điều trị ung thư tuyến tiền liệt, hai vợ chồng nên chủ động cùng nhau tìm hiểu thông tin để hiểu và thông cảm cho nhau hơn. Sự đồng hành này không chỉ giúp giải tỏa căng thẳng về tâm lý mà còn góp phần tăng cường sự gắn kết và chia sẻ giữa hai người.
Ghi nhận những điều không thay đổi
Thay vì chỉ tập trung vào những thay đổi, hai vợ chồng nên chú ý đến những điều vẫn còn hiện diện trong đời sống tình dục, chẳng hạn:
- Khả năng cảm nhận niềm vui.
- Khả năng đạt cực khoái, ngay cả khi không xuất tinh.
- Nhu cầu về sự gần gũi và tiếp xúc.
Phương pháp này là một phần của mô hình trị liệu được gọi là Liệu pháp Chấp nhận và Cam kết (ACT), tập trung vào sự kết nối và chấp nhận để giúp người bệnh đối phó tốt hơn với những thay đổi.
Thay đổi cách nhìn nhận về sự gần gũi và tình dục
Nhiều người thường mặc định sự thân mật phải đi liền với quan hệ tình dục xâm nhập. Trên thực tế, sự gần gũi lứa đôi rộng hơn thế rất nhiều, bao gồm những cử chỉ yêu thương nhẹ nhàng như ôm ấp, vuốt ve hay những nụ hôn.
Khi không còn đặt nặng áp lực phải giao hợp trọn vẹn, cả hai có thể giải tỏa căng thẳng, giảm lo lắng về khả năng cương cứng, từ đó vẫn tìm thấy sự gắn kết và thỏa mãn về mặt cảm xúc.
Xác định kỳ vọng thực tế
Chuẩn bị tâm lý và đặt ra những mong đợi phù hợp sẽ giúp cả hai tránh cảm giác hụt hẫng. Khả năng cương cứng thường cần từ 6 - 24 tháng mới có thể hồi phục dần, chứ không thể trở lại bình thường ngay lập tức.
Cảm xúc và nhu cầu tình dục cũng có thể thay đổi liên tục trong vài tháng đầu. Quá trình cải thiện thường diễn ra từ từ, với nhiều giai đoạn thăng trầm đan xen thay vì tiến triển đều đặn mỗi ngày.
Chủ động tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa
Các vấn đề về tình dục sau điều trị ung thư tuyến tiền liệt có thể chỉ mang tính tạm thời hoặc cần thời gian dài hơn để hồi phục. Vì vậy, người bệnh nên cởi mở trao đổi sớm với bác sĩ nếu có bất kỳ băn khoăn nào.
Việc can thiệp và áp dụng các biện pháp phục hồi chức năng kịp thời có thể giúp nâng cao hiệu quả cải thiện về lâu dài.
Bách Nguyên (Tổng hợp)
