Lấy cảm hứng từ hành trình tìm kiếm giá trị tinh túy ẩn sâu trong những điều bình dị, cuộc thi “Tìm ngọc” thuộc dự án Ca dao hồn Việt do sinh viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền phối hợp cùng Mạng lưới giảng dạy tiếng Việt và văn hóa Việt Nam toàn cầu tổ chức, chính thức khởi động từ nay đến ngày 27/4.
Với hai hạng mục Tranh/ảnh và Video/clip, cuộc thi mở ra không gian để người trẻ khám phá, tái hiện và lan tỏa vẻ đẹp của ca dao, tục ngữ qua lăng kính sáng tạo.
Khi ca dao, tục ngữ không chỉ là câu chữ
Từ lâu, ca dao, tục ngữ đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần người Việt, lưu giữ những bài học, triết lý và tình cảm qua từng câu chữ ngắn gọn hoặc có vần điệu. Dựa trên vẻ đẹp vốn có của ca dao, tục ngữ, Ban tổ chức dự án "Ca dao hồn Việt" đã khởi động cuộc thi tái hiện ca dao tục ngữ “Tìm ngọc”, nhằm khuyến khích người trẻ sáng tạo, đưa ca dao ra khỏi không gian chữ viết để trở thành hình ảnh, âm thanh và câu chuyện cụ thể. Từ một câu nói dân gian quen thuộc, thí sinh có thể tái hiện thành một bối cảnh đời sống, một khoảnh khắc giàu cảm xúc hay một câu chuyện mang tính thời đại.
Chính sự chuyển hóa này giúp ca dao trở nên gần gũi và sống động hơn, không còn là những lời xưa tĩnh lặng mà trở thành trải nghiệm trực quan, có chiều sâu. Đồng thời, đó cũng là cách để người trẻ “đối thoại” với truyền thống, kể lại những giá trị cũ bằng ngôn ngữ của hiện tại.
Phát động cuộc thi
Hai hạng mục, nhiều cách kể
Cuộc thi được triển khai qua hai hạng mục chính: Tranh/ảnh và Video/clip, tạo điều kiện để thí sinh tự do lựa chọn hình thức thể hiện phù hợp với thế mạnh của mình.
Ở hạng mục Tranh/ảnh, người tham gia có thể sử dụng nhiều chất liệu khác nhau như nhiếp ảnh dàn dựng, tranh vẽ, thiết kế đồ họa hay các hình thức tạo hình sáng tạo. Trong khi đó, Video/clip mở ra không gian kể chuyện đa dạng, nơi thí sinh có thể xây dựng kịch bản, bối cảnh và nhân vật để truyền tải tinh thần của ca dao một cách sinh động.
Dù lựa chọn hình thức nào, các tác phẩm đều hướng tới việc tôn vinh vẻ đẹp của quê hương, đất nước và con người Việt Nam. Như vậy, “Tìm ngọc” đề cao cách nhìn riêng và dấu ấn cá nhân, để mỗi tác phẩm trở thành một cách diễn giải độc đáo về giá trị truyền thống trong đời sống hôm nay.
Kết nối người Việt qua cùng một “ngôn ngữ” văn hóa
Cuộc thi dành cho người trẻ từ 15 đến 30 tuổi, đang sinh sống và học tập trong và ngoài nước. Đặc biệt, Ban tổ chức kỳ vọng sự tham gia tích cực từ cộng đồng người Việt ở nước ngoài, những người đang mang theo văn hóa Việt trong hành trình hội nhập.
Không chỉ là một cuộc thi, “Tìm ngọc” còn tạo ra một không gian gặp gỡ, nơi người trẻ Việt Nam trên khắp thế giới có thể kết nối qua những giá trị chung. Mỗi tác phẩm, dù được thực hiện ở Việt Nam hay tại một quốc gia khác, đều là một cách nhìn riêng về ca dao trong những bối cảnh khác nhau.
Sự đa dạng ấy góp phần tạo nên một bức tranh phong phú, đồng thời rút ngắn khoảng cách địa lý, giúp người trẻ cảm nhận rõ hơn sự gắn kết với cội nguồn. Qua đó, ca dao không chỉ được lan tỏa, mà còn trở thành cầu nối văn hóa, nuôi dưỡng tinh thần “cùng một quê hương” trong cộng đồng người Việt toàn cầu.
Khi bản sắc trở thành hành trang
Theo nhà báo Cẩm Lai - hiện đang công tác tại VTC News, đại diện Mạng lưới giảng dạy tiếng Việt và văn hóa Việt Nam toàn cầu tại Việt Nam: “Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng như hiện nay, đôi khi con người cần trở về với phần bên trong của mình, đó chính là văn hóa, là nguồn cội. Khi đó, ta sẽ cảm thấy tự hào để bước ra ngoài thế giới”.
Nhà báo Cẩm Lai
Từ góc nhìn đó, “Tìm ngọc” không chỉ mở ra một sân chơi sáng tạo, mà còn góp phần hình thành một không gian để người trẻ nhìn lại và định vị bản sắc của mình trong thế giới rộng lớn. Việc tiếp cận ca dao, tục ngữ qua hình ảnh và câu chuyện không chỉ giúp hiểu sâu hơn về văn hóa dân gian, mà còn khiến những giá trị ấy trở nên gần gũi, có khả năng đồng hành cùng đời sống hiện đại.
Khi những “viên ngọc” được tìm thấy qua từng tác phẩm, đó cũng là lúc ca dao không còn nằm yên trong ký ức, mà tiếp tục được tái sinh trong những bối cảnh mới. Và chính trong quá trình ấy, người trẻ dù ở trong nước hay ngoài biên giới sẽ dần hình thành một sự gắn bó tự nhiên với ngôn ngữ và văn hóa Việt, như một phần hành trang để tự tin hội nhập và kể câu chuyện của mình với thế giới.
Linh An
