Đột quỵ có xu hướng gia tăng theo tuổi, nhưng không phải là vấn đề chỉ gặp ở người cao tuổi. Nguy cơ có thể xuất hiện ở bất kỳ giai đoạn nào của cuộc đời, đặc biệt khi một người duy trì những thói quen không có lợi cho tim mạch trong thời gian dài.
Bên cạnh chế độ ăn uống cân bằng và tập luyện thường xuyên, những việc làm tưởng như rất bình thường vào buổi tối cũng có thể ảnh hưởng đến huyết áp, đường huyết, cân nặng và sức khỏe mạch máu.
“Thói quen buổi tối có tác động đến sức khỏe lâu dài lớn hơn nhiều người nhận ra”, chuyên gia dinh dưỡng người Mỹ Liz Weiss cho biết.
Theo các chuyên gia, thường xuyên ăn mặn, uống nhiều rượu bia, sử dụng thực phẩm chứa nhiều đường bổ sung hoặc ngồi quá lâu vào buổi tối có thể góp phần làm gia tăng các yếu tố nguy cơ của đột quỵ.
1. Ăn tối quá nhiều muối
Natri, thành phần chính có trong muối, cần thiết cho cơ thể để duy trì cân bằng chất lỏng, hoạt động của thần kinh và cơ bắp. Tuy nhiên, tiêu thụ quá nhiều natri lại có thể khiến huyết áp tăng. Đây là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng của đột quỵ.
Theo Eating Well, bữa tối có thể là thời điểm lượng natri trong chế độ ăn “âm thầm” tăng lên, đặc biệt khi thực đơn thường xuyên có đồ ăn chế biến sẵn, thức ăn nhanh, thực phẩm đóng hộp hoặc nước sốt nhiều muối.
“Bữa tối thường là lúc natri âm thầm tích tụ”, chuyên gia Liz Weiss nói.
Để hạn chế nguy cơ, mọi người nên ưu tiên thực phẩm tươi, tăng rau củ, hạn chế các món chế biến sẵn và chủ động giảm lượng muối khi nấu ăn, đặc biệt vào bữa tối.
2. Uống rượu bia vào buổi tối
Một vài ly rượu vào cuối ngày có thể được nhiều người xem như cách thư giãn sau giờ làm việc. Tuy nhiên, uống rượu thường xuyên hoặc quá mức lại không có lợi cho sức khỏe tim mạch.
Các nghiên cứu cho thấy uống nhiều rượu có thể làm tăng nguy cơ đột quỵ. Ngay cả việc uống ở mức vừa phải cũng có thể ảnh hưởng bất lợi đến một số khía cạnh của sức khỏe tim mạch.
“Rượu bia có liên quan đến huyết áp cao hơn, ảnh hưởng đến sức khỏe mạch máu và làm tăng tình trạng viêm”, chuyên gia dinh dưỡng Rosanne Rust (Mỹ) cho biết.
Uống rượu vào buổi tối còn có thể làm gián đoạn giấc ngủ. Trong khi đó, thiếu ngủ hoặc chất lượng giấc ngủ kém có liên quan đến nhiều vấn đề tim mạch và có thể làm gia tăng nguy cơ đột quỵ.
Thay vì dùng rượu để thư giãn, mọi người có thể lựa chọn những hoạt động nhẹ nhàng như đọc sách, nghe nhạc, đi bộ hoặc trò chuyện với người thân.
3. Thường xuyên ăn, uống nhiều đường bổ sung
Bánh ngọt, nước ngọt, trà sữa, món tráng miệng và nhiều loại thực phẩm chế biến sẵn có thể chứa lượng đường bổ sung đáng kể.
Việc thường xuyên tiêu thụ quá nhiều đường bổ sung, đặc biệt vào buổi tối, có thể góp phần làm tăng cân, huyết áp và nguy cơ mắc tiểu đường type 2. Đây đều là những yếu tố liên quan đến nguy cơ đột quỵ.
Do đó, thay vì kết thúc ngày bằng một món tráng miệng nhiều đường hoặc đồ uống ngọt, mọi người nên ưu tiên trái cây tươi, sữa chua không đường hoặc các lựa chọn ít đường hơn.
Điều quan trọng không nằm ở việc phải loại bỏ hoàn toàn đồ ngọt mà là kiểm soát lượng đường bổ sung và tránh biến chúng thành thói quen hàng ngày.
4. Ngồi quá lâu sau bữa tối
Sau một ngày làm việc, nằm hoặc ngồi trên sofa xem tivi là lựa chọn quen thuộc của nhiều người. Tuy nhiên, nếu đã phải ngồi nhiều trong ngày, tiếp tục duy trì trạng thái ít vận động vào buổi tối có thể khiến tổng thời gian tĩnh tại kéo dài.
“Ngắt quãng thời gian ngồi lâu có thể cải thiện tuần hoàn, hỗ trợ đường huyết và sức khỏe của tim, não”, chuyên gia Liz Weiss cho biết.
Không nhất thiết phải tập luyện cường độ cao. Một cuộc đi bộ nhẹ trước hoặc sau bữa tối, đứng lên vận động trong thời gian quảng cáo khi xem tivi, giãn cơ hoặc làm một số việc nhà cũng giúp giảm thời gian ngồi liên tục.
Làm gì vào buổi tối để bảo vệ tim mạch?
Thay đổi một số thói quen nhỏ có thể giúp buổi tối trở thành khoảng thời gian hỗ trợ sức khỏe thay vì tạo thêm gánh nặng cho tim mạch.
Ưu tiên bữa tối theo chế độ DASH: Chuyên gia Liz Weiss khuyến nghị dành khoảng một nửa đĩa ăn cho rau củ, kết hợp trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và các nguồn protein nạc. Đồng thời, nên hạn chế thực phẩm nhiều muối, chất béo bão hòa và đường bổ sung.
Đi bộ 15-20 phút sau bữa tối: Một cuộc đi bộ nhẹ sau ăn có thể hỗ trợ kiểm soát đường huyết, tăng cường vận động và mang lại lợi ích cho sức khỏe tim mạch, đồng thời giúp tinh thần thư giãn hơn.
Tìm cách thư giãn lành mạnh: Thay vì uống rượu hoặc ăn vặt để giải tỏa căng thẳng, có thể đọc sách, nghe nhạc, giãn cơ, viết nhật ký hoặc trò chuyện với bạn bè, người thân.
Ưu tiên giấc ngủ: Ngủ đủ và duy trì chất lượng giấc ngủ là một phần quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe tim mạch. Nên đi ngủ và thức dậy vào những khung giờ tương đối ổn định, kể cả cuối tuần.
Đột quỵ thường liên quan đến nhiều yếu tố nguy cơ cùng lúc. Vì vậy, không có một thói quen buổi tối đơn lẻ nào có thể quyết định nguy cơ của một người. Điều quan trọng là duy trì lối sống lành mạnh một cách đều đặn, kiểm soát huyết áp, đường huyết, cân nặng và các yếu tố nguy cơ khác theo khuyến cáo của bác sĩ.
Khánh Chi (tổng hợp)
