Ngứa da thường được nghĩ đến như một biểu hiện của dị ứng hay bệnh da liễu. Tuy nhiên, nếu ngứa kéo dài, lan rộng hoặc đi kèm những dấu hiệu bất thường khác, đây có thể là cảnh báo của một số bệnh lý nghiêm trọng và cần được thăm khám sớm.
Ngứa da là triệu chứng quen thuộc, thường khiến nhiều người liên tưởng đến dị ứng, mề đay hay các bệnh da liễu thông thường. Tuy nhiên, trong không ít trường hợp, cảm giác ngứa lại có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của những bệnh lý nguy hiểm, thậm chí liên quan đến ung thư.
Các chuyên gia cảnh báo, nếu gặp phải 4 kiểu ngứa dưới đây, bạn không nên chủ quan mà cần thăm khám sớm.
1. Ngứa lan rộng toàn thân không rõ nguyên nhân
Ngứa toàn thân kéo dài nhiều tuần nhưng không xuất hiện phát ban, nổi mề đay hay vết côn trùng cắn là dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý. Bác sĩ Li Xiaoyou, Phó Trưởng khoa Ung bướu, Bệnh viện Ung thư Giang Tô (Trung Quốc), cho biết hiện tượng này có thể xảy ra khi các tế bào ung thư sản sinh ra những chất trung gian hóa học như cytokine, tác động trực tiếp lên hệ thần kinh ngoại biên.
Theo các báo cáo chuyên sâu từ Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ (NIH), ngứa toàn thân không rõ nguyên nhân (pruritus) xuất hiện ở khoảng 30% bệnh nhân mắc ung thư hạch Hodgkin và một số bệnh lý tăng sinh tủy xương.
Cơn ngứa thường bộc phát dữ dội về đêm và có thể đi kèm các triệu chứng như sốt nhẹ, đổ mồ hôi trộm, mệt mỏi, kiệt sức hoặc xuất hiện các hạch sưng to nhưng không đau ở vùng cổ, nách, bẹn.
2. Ngứa quanh hậu môn và bộ phận sinh dục dai dẳng
Cảm giác ngứa kéo dài ở vùng hậu môn hoặc cơ quan sinh dục thường bị nhầm với bệnh trĩ, nhiễm nấm hay viêm da tiếp xúc. Tuy nhiên, tình trạng này đôi khi có thể là dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý ác tính như ung thư trực tràng, ung thư cổ tử cung, ung thư âm hộ ở nữ giới hoặc ung thư dương vật, ung thư tinh hoàn ở nam giới.
Bác sĩ Mei Shiwei, Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Quảng Đông (Trung Quốc), cảnh báo phụ nữ không nên chủ quan nếu ngứa ở khu vực nhạy cảm đi kèm các biểu hiện như khí hư có mùi hôi, chảy máu bất thường ngoài kỳ kinh hoặc đau rát khi quan hệ.
Nam giới cũng cần lưu ý nếu tình trạng ngứa đi kèm vết xước, vết loét lâu lành hoặc xuất hiện mụn sần cứng ở bộ phận sinh dục.
Nhìn chung, những dấu hiệu bất thường như đi ngoài ra máu hoặc thay đổi thói quen đại tiện kéo dài đều cần được kiểm tra sớm.
3. Ngứa kèm da vàng hoặc sạm bất thường
Ngứa toàn thân xuất hiện cùng tình trạng da sạm màu, vàng da hoặc vàng củng mạc mắt có thể là dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý nguy hiểm liên quan đến gan, mật và tụy.
Khi các khối u như ung thư gan, ung thư đường mật hoặc ung thư tụy phát triển, chúng có thể làm tắc nghẽn dòng chảy của mật. Điều này khiến bilirubin và muối mật tích tụ trong máu, tràn ra các mô dưới da và kích thích các đầu mút thần kinh cảm giác.
Dữ liệu từ Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS) chỉ ra rằng ngứa do tắc mật là một trong những triệu chứng toàn thân có thể xuất hiện ở bệnh nhân ung thư hệ gan mật.
Người bệnh có thể cảm thấy ngứa ngáy dữ dội, đi kèm các biểu hiện như sụt cân nhanh, chán ăn, mệt mỏi, thường xuyên chảy máu cam hoặc dễ xuất hiện các vết bầm tím bất thường dưới da.
4. Ngứa trong mũi, tai hoặc hốc họng
Khác với ngứa ngoài da, cảm giác ngứa ngáy, bứt rứt bên trong các hốc tự nhiên như mũi, tai hoặc họng rất dễ bị nhầm với viêm xoang hay dị ứng thời tiết.
Tuy nhiên, sự kích thích dai dẳng này đôi khi có thể liên quan đến khối u vùng vòm họng, mũi xoang hoặc khối u trong não gây chèn ép lên các dây thần kinh chi phối cảm giác.
Khi khối u tiến triển, cảm giác ngứa bên trong các hốc tự nhiên có thể đi kèm những biểu hiện như nghẹt mũi một bên, chảy máu cam, ù tai, giảm thính lực, đau đầu kéo dài hoặc rối loạn thị lực.
Bác sĩ Li Xiaoyou khuyến cáo, nếu nhận thấy tình trạng ngứa bất thường kéo dài trên 2 tuần mà không rõ nguyên nhân, người bệnh nên chủ động đi thăm khám và tầm soát để kịp thời phát hiện nguy cơ và có hướng điều trị phù hợp.
Bách Nguyên (Tổng hợp)
